E-İmza Nedir?

5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na göre elektronik imza; başka bir elektronik veriye eklenen veya elektronik veriyle mantıksal bağlantısı bulunan ve kimlik doğrulama amacıyla kullanılan elektronik veridir. 5070 Sayılı Kanun uyarınca e-imza, ıslak imza ile eşdeğerdedir. E-imza sertifikası dağıtmaya yetkilendirilmiş kuruluşlar tarafından dağıtılan sertifikalar kullanılarak imzalama işlemi yapılır.

Elektronik imza; bir bilginin üçüncü tarafların erişimine kapalı bir ortamda, bütünlüğü bozulmadan (bilgiyi ileten tarafın oluşturduğu orijinal haliyle) ve tarafların kimlikleri doğrulanarak iletildiğini elektronik veya benzeri araçlarla garanti eden harf, karakter veya sembollerden oluşur.

Elektronik imza, imzalanan metine göre farklılık gösterir ve içeriğin matematiksel fonksiyonlardan geçirilerek eşsiz olduğu düşünülen bir değer bulunması sureti ile elde edilir. Yani kişilerin, elle atılan imzada olduğu şekilde tek imzası yoktur; bunun yerine imzalamada kullanılan anahtarları vardır.

e-İmza (Elektronik İmza), Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu onaylı Elektronik Sertifika Hizmet Sağlayıcıları tarafından sunulan bir hizmettir. e-Devlet’e güvenli bir şekilde erişebilmeyi sağlar.

Hukuksal olarak ıslak imza ile aynı görevleri gören elektronik imza, kanunların merasimi ya da veraset, intikal, evlenme veya üçüncü tarafların şahitliğinin gerekli görüldüğü emlak alım satımı gibi durumlarda geçerli olmamaktadır. Bunlar dışında kalan durumlarda elektronik veriler ıslak imza gibi kabul edilerek aksi ispat edilene kadar kesin delil olarak kabul edilmektedir.

Elektronik İmza (e-İmza)’nın Özellikleri Nelerdir?

Elektronik imza kullanıcılarına şu üç temel özelliği sağlamaktadır:

  • Veri Bütünlüğü: Verinin izinsiz ya da yanlışlıkla değiştirilmesini, silinmesini ve veriye ekleme yapılmasını önlemek,
  • Kimlik Doğrulama ve Onaylama: Mesajın ve mesaj sahibinin iletiminin geçerliliğini sağlamak,
  • İnkar Edilemezlik: Bireylerin elektronik ortamda gerçekleştirdikleri işlemleri inkar etmelerini önlemek.
  • Gizlilik: e-İmza’nız görülmediği için taklit, kopyalanma vb. gibi durumların önüne geçilerek imzanızın gizli kalmasını sağlamaktadır.

Elektronik İmza Neden Gereklidir?

Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu, e-İmza’nın gerekliliğini şu şekilde açıklamaktadır:

“Günümüzde elektronik ortamın çok yoğun bir şekilde kullanılmaya başlanması bazı taleplerin ve güven sorununun ortaya çıkmasına sebep olmuştur. İşte bu noktada, gizlilik, kimlik doğrulama, veri bütünlüğü ve inkar edilemezliği sağlayan elektronik imza uygulaması ortaya çıkmıştır. Elektronik imzanın bu dört temel özelliğiyle birlikte, elektronik ticaretin ve kamu alanında yürütülmekte olan e-dönüşüm projelerinin elektronik ortamda güvenli işlemleri yapabilme imkanları genişletilmiş ve 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu ve Kurumumuz tarafından yapılan ikincil düzenlemelerle desteklenerek bu ortamlarda yapılan iş ve işlemlerin hukuki boyutta da geçerliliği sağlanmıştır.

Elektronik İmza Kanunu ve ikincil düzenlemeler ile elektronik imzanın elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğuracağı ve kesin delil olarak kabul edileceği hükme bağlanmıştır. Kısacası elektronik imza elektronik ortamda yapılan işlemlere hukuksal geçerlilik sağlaması açısından önemlidir. Bu nedenle de elektronik ortamda hukuksal geçerlilik kazandırılmak istenen her işlemde elektronik ya da mobil imzanın kullanılması kaçınılmaz bir gerçektir.”

Elektronik İmza Nasıl Alınır?

E-İmza, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından onay verilmiş Elektronik Sertifika Hizmet Sağlayıcıları’ından temin edilebilmektedir.

Elektronik Sertifika Hizmet Sağlayıcısı 5070 sayılı Kanununa göre; “Elektronik sertifika, zaman damgası ve elektronik imzalarla ilgili hizmetleri sağlayan kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek veya özel hukuk tüzel kişilerdir.”

Kullanıcılar için sertifika yayımlar, sertifika durum bilgilerini güncel tutar ve sertifika iptal listeleri hazırlar, güncel sertifikaları ve sertifika iptal listelerini isteyen kişilere sunar, süresi dolan ya da iptal edilen sertifikaların arşivini tutar.

Elektronik Sertifika Hizmet Sağlayıcılarının faaliyet durumlarına ilişkin bilgiler Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’nun internet sayfasında yayınlanmaktadır.

Elektronik imza almak için şu adımları izlemeniz gerekmektedir:

Elektronik sertifika sahibi olmak için yetkilendirilmiş Elektronik Sertifika Hizmet Sağlayıcılarından yer alanlardan herhangi birisine başvuruda bulunmalısınız. ESHS’lere ilişkin iletişim bilgilerine yukarıda yer alan linkten ulaşabilirsiniz.

Eğer kamu kurumunda çalışıyorsanız ve imzanızı kurum içi ve kamu kurumları arasında işlemlerde kullanacaksanız, sertifikanızı Başbakanlık Genelgesi gereği TÜBİTAK UEKAE’den temin etmelisiniz. Bunun için çalıştığınız kurumun TÜBİTAK UEKAE’ye kurumsal başvuru yapması gerekir. 

Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’nun internet duyurulan hizmet sağlayıcılar dışındaki kuruluşlardan elektronik sertifika temin edilmemelidir.

Bu hizmet sağlayıcısında bu konuda daha detaylı bilgi alabilirsiniz.

E-İmza ( Elektronik İmza)

Güvenli Elektronik İmza Oluşturma Araçları Nelerdir?

İmza oluşturma araçlarının (elektronik imza oluşturmak üzere kullanılan yazılım veya donanımların); aşağıdaki özellikleri sağlaması şarttır:

  • Ürettiği elektronik imza oluşturma verilerinin kendi aralarında bir eşi daha bulunmaması, 
  • Üzerinde kayıtlı olan elektronik imza oluşturma verilerinin araç dışına hiçbir biçimde çıkarılamamasını ve gizliliğini sağlaması, 
  • Üzerinde kayıtlı olan elektronik imza oluşturma verilerinin, üçüncü kişilerce elde edilememesi, kullanılamaması ve elektronik imzanın sahteciliğe karşı koruması, 
  • İmzalanacak verinin imza sahibi dışında değiştirilememesi ve bu verinin imza sahibi tarafından imzanın oluşturulmasından önce görülebilmesi.

E- İmza Nasıl Kullanılır?

e-İmza’yı çalıştırabilmek için öncelikle kart sürücünüze yazılımını kurmanız gerekir. Bu yazılımı e-İmza ile birlikte size gönderilen CD ya da diğer medya araçlarında bulabilirsiniz. Ayrıca bulamamanız durumunda hizmet aldığınız firmanın internet adresinde bulabilirsiniz.

CD içerisinde yer alan yazılımı bilgisayarınıza kurun. Kurduğunuz program ile sertifikanıza giriş yapabiliyorsanız elektronik imzanız kullanıma hazır demektir.